Ολιγοδενδρογλοίωμα

Το Ολιγοδενδρογλοίωμα είναι ένας πρωτοπαθής όγκος εγκεφάλου, δηλαδή αναπτύσσεται στον εγκέφαλο. Μπορεί να είναι καλοήθης ή κακοήθης, ανάλογα με τον ιστολογικό τύπο που υπάγεται. Συνήθως εμφανίζεται σε ενήλικες μεταξύ 40 και 50 ετών.

Τι είναι το Ολιγοδενδρογλοίωμα;

Το Ολιγοδενδρογλοίωμα είναι ένας πρωτοπαθής όγκος εγκεφάλου και συγκαταλέγεται στα γλοιώματα του εγκεφάλου μαζί με τα αστροκυττώματα και το επενδύμωμα.

Μπορεί να είναι καλοήθης ή κακοήθης, ανάλογα με τον ιστολογικό τύπο που υπάγεται.

Διαβάστε ακόμα:

Όγκος Εγκεφάλου

Εντόπιση στον εγκέφαλο

Εμφανίζεται στο κεντρικό νευρικό σύστημα και συχνότερα στα ημισφαίρια του εγκεφάλου, στον μετωπιαίο και τον κροταφικό Λοβό. Σπανιότερα μπορεί να παρουσιαστεί στον νωτιαίο μυελό. Δεν παρουσιάζει μεταστάσεις σε άλλα όργανα του σώματος.

Συχνότητα εμφάνισης του Ολιγοδενδρογλοιώματος

Συχνότερα εμφανίζεται σε ενήλικες μεταξύ 40 και 50 ετών. Μπορεί όμως να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία και λίγο συχνότερα στους άνδρες. Στα παιδιά παρουσιάζεται σπανιότερα, στις ηλικίες 6 έως 12 χρονών.

Η ακριβής συχνότητα εμφάνισης του Ολιγοδενδρογλοιώματος δεν είναι γνωστή με ακρίβεια. Υπολογίζεται 0,2 ανά 100.000 νέα περιστατικά κάθε χρόνο. Αποτελεί περίπου το 4-5% όλων των πρωτοπαθών όγκων του εγκεφάλου. Είναι τρίτο σε συχνότητα πρωτοπαθές νεόπλασμα του εγκεφάλου, μετά το Γλοιοβλάστωμα Εγκεφάλου και το Διάχυτο Αστροκύττωμα.

Διαβάστε ακόμα:

Γλοιοβλάστωμα Εγκεφάλου

Τύποι κακοήθειας

Τα Oλιγοδενδρογλοιώματα ταξινομούνται από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) σε δύο τύπους, με βάση τον βαθμό κακοήθειας:

1. Ολιγοδενδρογλοίωμα βαθμού II: Είναι σχετικά καλοήθης όγκος (χαμηλού βαθμού κακοήθεια) που αναπτύσσεται αργά. Γιαυτό το λόγο προκαλεί συμπτώματα μετά από χρόνια.

2. Αναπλαστικό Ολιγοδενδρογλοίωμα βαθμού III: Είναι κακοήθης όγκος (υψηλού βαθμού κακοήθεια) που διηθεί γρήγορα άλλες περιοχές του κεντρικού νευρικού συστήματος.

Προέλευση του Ολιγοδενδρογλοιώματος

Το Ολιγοδενδρογλοίωμα αναπτύσσεται από τα υποστηρικτικά κύτταρα του εγκεφάλου. Γενικά τα υποστηρικτικά κύτταρα του εγκεφάλου ονομάζονται νευρογλοιακά κύτταρα. Εμφανίζουν διάφορα σχήματα και παρουσιάζονται με 3 τύπους: το αστροκύτταρο, το ολιγοδενδροκύτταρο και το επενδυματικό κύτταρο. Είναι κύτταρα τα οποία σχηματίζουν τον ιστό που περιβάλλει, στηρίζει, και προστατεύει τα νευρικά κύτταρα του εγκεφάλου και του νωτιαίου μυελού. Επίσης συμβάλλουν στην ομοιόσταση του εγκεφάλου.

Από τα νευρογλοιακά κύτταρα προέρχονται διάφοροι όγκοι οι οποίοι ονομάζονται “γλοιώματα” και παρουσιάζονται με 3 τύπους:

1. Το Αστροκύττωμα το οποίο προέρχεται από το αστροκύτταρο (Πιλοκυτταρικό Αστροκύττωμα, Αστροκύττωμα 2ου βαθμού, Αναπλαστκό Αστροκύττωμα και Πολύμορφο Γλοιοβλάστωμα).

2. Το Ολιγοδενδρογλοίωμα, το οποίο προέρχεται από το ολιγοδενδροκύτταρο.

3. Το Επενδύμωμα το οποίο προκύπτει από το επενδυματικό κύτταρο.

Διαβάστε ακόμα:

Γλοίωμα Εγκεφάλου: συμπτώματα, διάγνωση και θεραπεία

Αίτια για την εμφάνιση του Ολιγοδενδρογλοιώματος

Η ακριβής αιτία για την ανάπτυξη του Ολιγοδενδρογλοιώματος δεν είναι γνωστή με σαφήνεια. Ενοχοποιούνται γενετικές και ανοσολογικές ανωμαλίες, η ακτινοβολία, κτλ.

Φυσιολογικά, τα κύτταρα αναπτύσσονται με ομαλό τρόπο κάτω από τον έλεγχο των γονιδίων των χρωμοσωμάτων. Τα γονίδια αυτά ελέγχουν τον πολλαπλασιασμό και την ανάπτυξη των κυττάρων.

Διάφοροι παράγοντες, όπως είναι η έκθεση σε ιονίζουσα ακτινοβολία, μπορούν να προκαλέσουν βλάβη στα γονίδια αυτά. Καταστρέφονται οι εσωτερικοί μηχανισμοί ελέγχου και τα κύτταρα πολλαπλασιάζονται και αναπτύσσονται άναρχα με αυξημένους ρυθμούς. Το αποτέλεσμα είναι η δημιουργία μιας μάζας, δηλαδή ενός όγκου.

Δεν είναι απόλυτα κατανοητός ο μηχανισμός της άναρχης αναπαραγωγής των καρκινικών κυττάρων.

Συμπτώματα στο Ολιγοδενδρογλοίωμα

Τα συμπτώματα που προκαλεί το Ολιγοδενδρογλοίωμα διαφέρουν μεταξύ των ασθενών, εξαρτώνται από τη θέση και το μέγεθος του όγκου και περιλαμβάνουν:

• Επιληπτική κρίση. Μπορεί να είναι εστιακή ή γενικευμένη, να ξεκινάει με αύρα ή να παρουσιάζει μετακριτική φάση. Είναι το συχνότερο πρώτο σύμπτωμα σε ποσοστό μέχρι 60%.
• Πονοκέφαλο (κεφαλαλγία). Σχετίζεται με την ανάπτυξη σε μέγεθος του όγκου και την πίεση που ασκείται στον εγκέφαλο. Συνοδεύεται από ναυτία, έμετο και υπνηλία (λήθαργο).
• Αισθητικές διαταραχές και την αδυναμία (ημιπάρεση). Αδυναμία ή αιμωδία στα άνω ή στα κάτω άκρα ή και στο πρόσωπο.
• Διαταραχές του λόγου (αφασία, δυσφασία εκπομπής ή/και αντίληψης).
• Διαταραχή στην συμπεριφορά, την διάθεση ή την προσωπικότητα. Ψυχιατρικές διαταραχές. Διαταραχές της μνήμης.
• Διαταραχές της ισορροπίας και του συντονισμού των κινήσεων.
• Διπλωπία, θάμβος οράσεως, οπτικό έλλειμμα.

Διάγνωση και εξετάσεις

Για την διάγνωση του Ολιγοδενδρογλοιώματος διενεργούνται διάφορες εξετάσεις. Οι εξετάσεις αυτές περιλαμβάνουν:

Νευρολογική εξέταση: Κατά την εξέταση ελέγχονται η μυϊκή ισχύς και η αισθητικότητα. Επίσης ελέγχονται ο συντονισμός των κινήσεων, η ακοή, η όραση, τα αντανακλαστικά, κτλ. Τα διάφορα παθολογικά ευρήματα μπορούν να αποκαλύψουν μια πιθανή βλάβη στον εγκέφαλο καθώς και το τμήμα του εγκεφάλου που παρουσιάζει την βλάβη αυτή.

Απεικόνιση του εγκεφάλου: Χρησιμοποιείται η Μαγνητική Τομογραφία Εγκεφάλου με χορήγηση σκιαγραφικού μέσου και λιγότερο η Αξονική Τομογραφία Εγκεφάλου. Η Μαγνητική Τομογραφία παρέχει λεπτομερή εικόνα του αστροκυττώματος με σημαντικές πληροφορίες για την διάγνωση. Προσδιορίζεται το μέγεθος και τη θέση του όγκου.

Θεραπεία του Ολιγοδενδρογλοιώματος

Η θεραπεία για το Ολιγοδενδρογλοίωμα εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Περιλαμβάνονται η γενική κατάσταση της υγείας του ασθενούς, το μέγεθος και η θέση του όγκου, οι προτιμήσεις του ασθενούς σχετικά με την θεραπεία, κτλ. Η θεραπεία εξατομικεύεται σε κάθε ασθενή, ο οποίος ενημερώνεται με λεπτομέρεια για τις επιλογές που έχει. Συμμετέχουν πολλές απαραίτητες ειδικότητες όπως είναι ο νευροχειρουργός, ο ακτινοθεραπευτής και ο ογκολόγος.

Η θεραπεία στο Ολιγοδενδρογλοίωμα περιλαμβάνει την χειρουργική επέμβαση, την ακτινοθεραπεία και την χημειοθεραπεία.

Χειρουργική Επέμβαση

Η συνήθης χειρουργική επέμβαση είναι η Kρανιοτομία. Το χειρουργείο γίνεται με τεχνικές μικροχειρουργικής, με την χρήση του χειρουργικού μικροσκοπίου και συστημάτων νευροπλοήγησης. Είναι η πιο αποτελεσματική αντιμετώπιση για το Ολιγοδενδρογλοίωμα και προτείνεται στους περισσότερους ασθενείς.

Το χειρουργείο έχει σκοπό την ολική αφαίρεση του όγκου. Όμως, όταν ο όγκος βρίσκεται κοντά σε ευαίσθητες δομές του εγκεφάλου ή όταν διηθεί τον φυσιολογικό εγκέφαλο, γίνεται δυσχερής η ολική αφαίρεση με ασφάλεια. Γενικά, χειρουργός αφαιρεί το μεγαλύτερο επιτρεπτό μέρος της μάζας του όγκου.

Μετά το χειρουργείο ακολουθούν άλλες παρεμβάσεις (ακτινοθεραπεία και χημειοθεραπεία) σε περίπτωση υπολειμματικού όγκου ή όταν υπάρχει υπάρχει μεγαλύτερη πιθανότητα για υποτροπή του όγκου.

Διαβάστε ακόμα:

Κρανιοτομία (ή Κρανιοτομή)

Ακτινοθεραπεία στο Ολιγοδενδρογλοίωμα

Η ακτινοβολία χορηγεί μεγάλη ποσότητα ενέργειας στα καρκινικά κύτταρα, με αποτέλεσμα να καταστρέφει το γενετικό τους υλικό. Με αυτόν τον τρόπο σταματάει ή επιβραδύνεται η ανάπτυξη και ο πολλαπλασιασμός των καρκινικών κυττάρων.

Στο Ολιγοδενδρογλοίωμα χρησιμοποιείται μετεγχειρητική ακτινοβολία, ειδικά σε περίπτωση γνωστού υπολειμματικού όγκου μετεγχειρητικά και σε υποτροπή. Χρησιμοποιείται επίσης ως μόνη θεραπεία, ή σε συνδυασμό με την χημειοθεραπεία, για την αντιμετώπιση των ανεγχείρητων όγκων που βρίσκονται σε σημαντική περιοχή του εγκεφάλου.

Χημειοθεραπεία

Η χημειοθεραπεία χρησιμοποιείται σε υποτροπή, μετά από χειρουργική αντιμετώπιση και ακτινοθεραπεία. Καταστρέφει τα ταχέως αναπτυσσόμενα κύτταρα του όγκου με αποτέλεσμα την αναστολή της ανάπτυξής του. Μπορεί να χορηγηθεί με ενδοφλέβια σκευάσματα ή με την μορφή χαπιών. Σε συνδυασμό με την ακτινοβολία βελτιώνουν σημαντικά την πρόγνωση.

Επιπλοκές στο Ολιγοδενδρογλοίωμα

Οι ασθενείς με Ολιγοδενδρογλοίωμα παρουσιάζουν επιπλοκές όταν ο όγκος μεγαλώνει σε μέγεθος και πιέζει τον εγκέφαλο. Οι διάφορες επιπλοκές περιλαμβάνουν:

• Αδυναμία ή κινητικά προβλήματα στα χέρια και στα πόδια. Συνήθως παρουσιάζονται στην μία πλευρά του σώματος.
• Τις διαταραχές του λόγου (αφασία, δυσφασία εκπομπής ή/και αντίληψης).
• Διαταραχές της ισορροπίας και του συντονισμού των κινήσεων.
• Οπτικές διαταραχές (διπλωπία, θάμβος οράσεως, οπτικό έλλειμμα). Προβλήματα στην ακοή και την όσφρηση.
• Ναυτία, έμετος.

Πρόγνωση στο Ολιγοδενδρογλοίωμα

Η ανταπόκριση της θεραπείας διαφέρει σε κάθε ασθενή και εξαρτάται από διάφορους παράγοντες.

• Η πρόγνωση στο Ολιγοδενδρογλοίωμα είναι καλύτερη όταν επιτυγχάνεται η ολική χειρουργική αφαίρεση του όγκου.
• Οι παράγοντες που επηρεάζουν αρνητικά την πρόγνωση στο Ολιγοδενδρογλοίωμα είναι η μεγαλύτερη ηλικία του ασθενούς και το μεγάλο μέγεθος του όγκου.
• Πολύ σημαντικός παράγοντας είναι η θέση του όγκου κοντά σε ευαίσθητες δομές του εγκεφάλου (οπτική οδός, υποθάλαμος, στέλεχος εγκεφάλου, κτλ.). Τότε δεν είναι δυνατή η ολική αφαίρεση και ακολουθούν άλλες θεραπευτικές παρεμβάσεις.
• Η ακτινοθεραπεία και η χημειοθεραπεία στο Ολιγοδενδρογλοίωμα βελτιώνουν σημαντικά το προσδόκιμο και την ποιότητα της ζωής των ασθενών.
• Ακόμα, το μοριακό προφίλ του όγκου καθορίζει σημαντικά την τελική πρόγνωση.

H μέση επιβίωση στο Ολιγοδενδρογλοίωμα βαθμού II είναι 12 χρόνια και το ποσοστό επιβίωσης στην πενταετία είναι περίπου 66-78%. Για το Ολιγοδενδρογλοίωμα βαθμού III η μέση επιβίωση είναι 3,5 χρόνια. Το ποσοστό επιβίωσης στην πενταετία είναι περίπου 30-38%, άλλοτε αναφέρεται και 50%.

Αυτός ο ιστότοπος παρέχει γενικές πληροφορίες και καμία πληροφορία δεν προορίζεται ή υπονοείται ότι μπορεί να αντικαταστήσει τις ιατρικές συμβουλές του ιατρού ή να χρησιμοποιηθεί για νομικούς σκοπούς. Σε κάθε περίπτωση συμβουλευτείτε τον Νευροχειρουργό για οποία πάθηση ή θεραπευτική επιλογή μπορεί ο ίδιος να σας προτείνει.

Δείτε την Πολιτική Ορθής Χρήσης Ιστότοπου.